Очила, леќи и заштита на очите при искачување на Килиманџаро

Искачувањето на Килиманџаро бара заштита од ултравиолетово зрачење, бидејќи големата надморска височина и глечерската покривка близу врвот ја зголемуваат изложеноста. За разлика од Хималаите или Андите, снежното слепило и други компликации тука се исклучително ретки. Во повеќето случаи, доволни се квалитетни планинарски очила за сонце. 

Оние што носат контактни леќи или диоптерски очила треба да обрнат внимание на удобноста, хигиената и соодветниот тип очила. Повеќе за тоа во оваа статија од Altezza Travel.

Преглед: предизвици за видот на голема надморска височина

На голема надморска височина, изложеноста на ултравиолетово зрачење значително расте: на околу 4.000 метри, неговиот интензитет е приближно 25–30% повисок отколку на морско ниво. Дополнително, снегот и мразот одбиваат до 90% од UV-зраците, па очите добиваат двојна изложеност.

Според набљудувања, на Хималаите околу 3% од планинарите (вклучувајќи ги и Шерпите) имаат снежно слепилоСнежното слепило е изгореница на рожницата предизвикана од UV-зраци одбиени од снег и мраз. Предизвикува болка, чувство како песок во очите, солзење, чувствителност на светлина и привремено губење на видот.. Се јавува при движење по глечери без соодветни очила. Други чести проблеми се благо отекување на рожницата, мали крвавења на мрежницата и привремено нарушување на видот – сите исчезнуваат по спуштањето.

На Килиманџаро вакви проблеми не се забележуваат кога се користат соодветни очила за сонце со UV-заштита и рефлектирачки стакла. Но што треба да направат оние што носат контактни леќи или диоптерски очила?

Очила за искачување: што да изберете ако имате проблеми со видот

На пониски и средни височини (до 2.500–3.000 метри), обичните квалитетни диоптерски очила со вградена UV-заштита може да бидат доволни. Но над 3.000–3.500 метри, особено во снежни или ледени зони, тие веќе не се доволна заштита.

Категории на заштита:

• Кат.0 – проѕирни стакла (заштита од ветер/прашина);
• Кат.1 – лесно затемнување (за облачно време);
• Кат.2 – средно затемнување (за градска и секојдневна употреба);
• Кат.3 – темни стакла (силно сонце, планини без снег или глечери);
• Кат.4 – многу темни стакла (високи планини, арктички зони, голема надморска височина).

За Килиманџаро препорачуваме очила најмалку од Кат.3, а идеално Кат.4 за светлите делови близу врвот. Побарајте ја ознаката UV400 на стаклата – таа значи максимална заштита од ултравиолетово зрачење.

Некои производители наведуваат дека современите фотохромни очила (познати и како камелеони) блокираат 100% од UVA и UVB-зраците. Нивниот недостаток е што во снежни услови често не го достигнуваат највисокото ниво на затемнување (макс. Кат.3).

Најдобро решение се планинарски очила со заштита од Категорија 4 и 100% UV-филтер. Постојат 3 главни опции:

1. Очила што се носат над диоптерски очила (OTG). Специјални планинарски наочари или очила направени да се носат врз обични диоптерски очила.

• Предности: наједноставна и најдостапна опција.
• Недостатоци: гломазни се, може да притискаат на лицето и лесно се замаглуваат.

2. RX вметоци (диоптерски вметоци). Мала внатрешна рамка со диоптерски стакла, поставена во спортски очила или наочари.

• Предности: практични се, надворешните стакла лесно се менуваат (Кат.4, фотохромни, жолти за магла).
• Недостатоци: повисока цена.

3. Планинарски очила со изработка по диоптер. Се изработуваат во специјализирани оптичарски работилници.

• Предности: најудобно и најефикасно решение.
• Недостатоци: скапи се, се чека подолго, а филтрите не се менуваат брзо.

Препорачани брендови:

Julbo е специјализиран за планинарски очила и произведува модели со RX вметоци. Adidas Terrex, Oakley и Smith Optics изработуваат спортски очила компатибилни со диоптерски вметоци. Cébé и Bollé имаат алпски линии приспособени за корективни стакла.

Чест недостаток кај сите очила е замаглувањето во студени услови или при голем физички напор. Искусните планинари носат спреј или марамчиња против замаглување (ефективни 2–6 часа) или користат скијачки наочари кога е многу студено.

Накратко: 

Контактни леќи за искачување: предности, недостатоци и правила за користење

Контактните леќи не се замаглуваат, удобно стојат под балаклава и даваат широко видно поле. Но условите на голема надморска височина носат посебни предизвици.

Прво, ултравиолетовото зрачење. Некои меки леќи имаат UV-филтри, но тие ја штитат само рожницата – не целото око. Затоа не можат да ги заменат соодветните планинарски очила за сонце. Некои брендови рекламираат спортски леќи што се потенки, пропуштаат повеќе кислород и се поотпорни на сушење, но и тие секогаш треба да се носат заедно со очила за сонце од Категорија 4.

Второ, сувиот воздух. На голема надморска височина, солзниот филм испарува побрзо, па важно е да носите хидратантни капки без конзерванси (вештачки солзи во ампули за еднократна употреба). Тие ја одржуваат удобноста и го намалуваат ризикот од ситни повреди на рожницата.

Трето, хигиената. За време на планинска експедиција тешко е леќите да останат стерилни. Ризикот од инфекција се зголемува, особено ако ги чувате во сад со раствор. Затоа лекарите и искусните планинари препорачуваат дневни леќи за еднократна употреба на планина – ги ставате наутро и ги фрлате навечер.

Постојат и леќи за продолжено носење, но на височина е подобро да се избегнуваат: ниското ниво на кислород, сувоста и ограничената хигиена го зголемуваат ризикот од воспаление.

Накратко:

Најбезбедно решение: дневни леќи за еднократна употреба во комбинација со квалитетни планинарски очила (Кат.4 + UV400), плус резервен пар

Чести прашања за очила и контактни леќи на Килиманџаро

Листа за проверка: опрема за заштита на очите за Килиманџаро

Очила

• Глечерски очила за сонце Кат.4 + UV400
• Втор пар очила за сонце Кат.3 (за пониските зони)
• Резервни диоптерски очила во издржлива рамка

Контактни леќи (ако се потребни)

• Дневни силикон-хидрогелни леќи (доволно за сите денови на експедицијата + 2–3 дополнителни пара)
• Хидратантни капки без конзерванси (ампули за еднократна употреба)

Нега и заштита

• Марамчиња или спреј против замаглување
• Тврда кутија + мека торбичка за очила
• Влажни дезинфекциски марамчиња за раце

Сакате да дознаете повеќе за патувања во Танзанија?

Стапете во контакт со нашиот тим. Ги познаваме најважните дестинации низ Танзанија, а нашите советници за патувања со база кај Килиманџаро се подготвени да споделат практични совети и да Ви помогнат да го испланирате Вашето патување.

Повеќе интересни статии