Кое животно убива најмногу луѓе во Африка?

Африка е континент каде луѓето живеат во кревка рамнотежа со природата. Тука живеат некои од најопасните суштества на Земјата, од големи предатори до ситни инсекти, а средбите со нив може да бидат фатални. Во оваа статија, Altezza Travel разгледува кои животни убиваат најмногу луѓе во Африка.

7. Африкански бивол

Според Меѓународната унија за заштита на природата, има околу 400.000 африкански биволи. Иако се тревопасни животни, тие се одговорни за околу 200 човечки смртни случаи годишно.

Биволите отсекогаш биле дел од „Big Five“ животните, заедно со лавовите, леопардите, носорозите и слоновите. Денес терминот главно се користи во контекст на сафари и туризам поврзан со дивиот свет, но првично се однесувал на најсмртоносните животни во Африка според ловците.

Ловците и денес се плашат од нив: специјализираните ловечки списанија, кои за жал и натаму постојат, тврдат дека ловот на биволи бара крајна претпазливост, вештина и тим од најмалку 3 ловци. Најчесто напаѓани се ловци и земјоделци: биволите јуришаат кога некој навлегува на нивната територија или кога чувствуваат закана за младите. Тие се интелигентни, непредвидливи, агресивни и способни за координирана одбрана.

6. Лав

Според World Wildlife Fund, во дивината останале околу 20.000–25.000 лавови. Речиси сите живеат во Африка, а околу 700 се во Индија. Студија од 2024 година укажува дека лавовите може да бидат одговорни за до 250 човечки смртни случаи годишно. Иако не се води глобална статистика, документирани се повеќе инциденти и нивните причини.

На пример, кон крајот на 19 век, пар лавови (познати како човекојадците од Цаво) нападнале работници што граделе мост над реката Цаво во Кенија. Проценките за бројот на загинати во текот на 9 месеци се движат од 28 до 135 луѓе. Извештај на Меѓународната унија за заштита на природата (IUCN) наведува дека во првата половина на 20 век лавовите во Источна Африка убиле околу 1.500 луѓе во период од 15 години. Меѓу 1990 и 2005 година, загинале околу 600 луѓе, а најмалку 300 биле повредени.

Бидејќи лавовите обично не ги сметаат луѓето за плен, научниците ги проучувале причините за овие напади. Експертите издвојуваат неколку фактори:

• Конфликт меѓу луѓето и дивиот свет во рурални области, каде луѓето, добитокот и предаторите често ја делат истата територија
• Епидемии кај добитокот или суши, кои го намалуваат бројот на природен плен и ги принудуваат лавовите да бараат други извори на храна
• Болест или повреда поради која лавовите ловат полесен плен
• Ненамерно навикнување на човечко месо по хранење со непогребани човечки останки — на пример, за време на епидемии, војни или покрај старите рути на трговијата со робови

5. Слон

Слоновите убиваат околу 500 или повеќе луѓе секоја година. За да се разберат размерите и географијата на овој конфликт, важен е контекстот. Пред само неколку века, се проценува дека 25 милиони слонови се движеле низ африканските савани. До 1980 година популацијата се намалила на помалку од 2 милиони, а до 2025 година на 415.000, со што видот е под ризик од исчезнување. Причината не е само криволовот, иако трофејниот лов и натаму е распространет.

Слоновите се мегахербивори на кои дневно им се потребни околу 150 kg храна и 200 литри вода. За да ги задоволат овие потреби, тие се движат низ огромни подрачја, но нивните живеалишта се намалуваат поради ширењето на селата, фармите и инфраструктурата.

Како и други диви животни, слоновите ги губат своите живеалишта и сега се натпреваруваат со луѓето за пристап до вода и храна. Ова натпреварување е смртоносно за двете страни. Бидејќи Африка има најголема популација на слонови (во Азија има само 40.000–50.000), најголем дел од жртвите меѓу луѓето и слоновите се случуваат тука.

4. Нилски коњ

Иако не се дел од „Big Five“, нилските коњи се одговорни за приближно ист број човечки смртни случаи како слоновите – околу 500 годишно. Причините и околностите се слични: луѓето навлегуваат во нивните живеалишта и заземаат се повеќе територија. Нилските коњи се познати по агресивното однесување, но нивната положба е уште поранлива.

Прво, нилските коњи се слатководни животни што живеат во плитки езера, реки или мочуришта. Нивната кожа мора да остане влажна, па пристапот до вода е неопходен за преживување. Тоа ја ограничува нивната способност да мигрираат на долги растојанија по копно и ја зголемува веројатноста за контакт со луѓе, на кои исто така им треба пристап до извори на вода. Напади врз пливачи од блиските села или врз рибари што премногу се приближиле до стадо не се ретки.

Второ, во некои африкански региони се консумира месо од нилски коњ, а нивните заби се ценат на црниот пазар како замена за слонова коска. И тоа значително го зголемува ризикот од конфликт меѓу луѓето и дивиот свет, иако подиректно ја погодува популацијата на нилските коњи. Според World Population Review, во Африка останале само 125.000–148.000 нилски коњи.

3. Крокодил

Овие предатори одземаат до 1.000 човечки животи годишно во светот. Крокодилите живеат во реки, езера, а понекогаш и во крајбрежни води – места каде често доаѓаат во контакт со луѓе. Во Африка живеат 5 видови крокодили, а најголем и најопасен е нилскиот крокодил. Може да порасне до 5,5 метри во должина и да тежи повеќе од 500 kg.

Нема официјална и доследна статистика за нападите од крокодили во Африка. Достапните податоци се противречни и опфаќаат различни периоди. Некои извори тврдат дека крокодилите денес убиваат околу 300 луѓе годишно; други се повикуваат на нагли порастa во 1940-тите и 1950-тите, кога огромните влекачи наводно убивале околу 1.000 луѓе годишно. Сепак, ниту едно од овие тврдења не е поткрепено со официјална документација.

Во 2019 година, Сајмон Пули, предавач за животна средина на Birkbeck, University of London, објави студија со податоци за напади на нилски крокодили врз луѓе во период од 67 години (1949–2016). Истражувачите документирале 214 потврдени случаи, од кои повеќето се случиле во реки за време на жешката сезона, од декември до март. Експертите го поврзуваат ова со дождливата сезона (повисокото ниво на водата ги прави крокодилите потешко забележливи) и со сезоната на размножување, кога животните стануваат поагресивни. Жртвите најчесто биле млади лица под 15 години, кои пливале или рибареле.

2. Змии

И покрај својата релативно мала големина, змиите одземаат многу повеќе животи од повеќето големи животни и претставуваат далеку поголема закана. Причината е во широкиот распон на живеалишта: ги има во савани, отворени шуми, карпести ридови, влажни подрачја, па дури и во поголеми населени места и градови. Во Африка живеат околу 400 видови змии, од кои околу 30 се отровни.

Секоја година стотици илјади луѓе се каснати, а се пријавуваат 20.000 до 30.000 смртни случаи. Најчест причинител е црната мамба, широко сметана за најсмртоносната змија на континентот. Во некои случаи смртта може да настапи за неколку часа, најчесто меѓу 4 и 16 часа, ако жртвата не добие медицинска помош. Високата смртност во голема мера се должи токму на недостигот од брза нега.

Најпогодени се жителите на руралните средини. Тие често не можат навреме да стигнат до болница со противотров или бараат помош од локални шамани. Очекувано, нивните билни лекови не делуваат. Жртвите или умираат или остануваат со траен инвалидитет.

Меѓу другите многу опасни змии се кобрите, отровниците и бумслангот (вид колубрид). Бумслангот се смета за најотровната змија во Африка, но за разлика од агресивната црна мамба, тој е плашлив и ретко каса луѓе.

1. Комарци

Овој инсект се смета за најсмртоносното животно во Африка, но и на планетата, бидејќи секоја година убива стотици илјади луѓе. Опасноста не е во самиот комарец, туку во болеста што ја пренесува: маларија.

Според Светската здравствена организација, од 2000 до 2022 година во светот имало 2,1 милијарди случаи на маларија и 11,7 милиони смртни случаи. Огромното мнозинство, 82 % од случаите и 94 % од смртните случаи, се случиле во африкански земји. Со други зборови, во Африка секоја година повеќе од 230 милиони луѓе се заразуваат со маларија, а над 500.000 умираат од неа. Болеста е особено опасна за лица со ослабен имунитет, особено за деца и бремени жени.

Маларијата ја предизвикуваат паразити што преку убод од комарец влегуваат во крвотокот. Првичните симптоми (треска, главоболка, морници) се појавуваат во рок од 2 недели по инфекцијата. Ако лекувањето започне навреме, закрепнувањето обично трае само неколку дена. Но без третман, болеста преминува во тешка форма, со слабост, збунетост, напади и отежнато дишење. Во таа фаза ризикот од смрт нагло се зголемува.

Сакате да дознаете повеќе за патувања во Танзанија?

Стапете во контакт со нашиот тим. Ги познаваме најважните дестинации низ Танзанија, а нашите советници за патувања со база кај Килиманџаро се подготвени да споделат практични совети и да Ви помогнат да го испланирате Вашето патување.

Повеќе интересни статии